Soru ve Cevaplarla Atatürk İnkılapları



Soru ve Cevaplarla Atatürk İnkılapları Özetiyle siz değerli okuyucularımızın Atatürk İnkılapları konusunda sıkıntısı kalmamasını amaçlıyoruz. Egitimvaktim ailesi olarak Atatürk İnkılapları çalışmalarınızda başarılar dileriz.

Türk inkılabının genel özellikleri nelerdir?

-Türk milletinin bağımsızlık, egemenlik ve modernleşme mücadelesini kapsayan yenilenme hareketidir.

-Köklü yenilikleri içermektedir.

-Türk halkının ihtiyaçlarından doğmuş ve halka mal edilmiştir.

-Her yönüyle bir bütünlük gösterir

-Akılcılığı ve bilimselliği kendine esas edinmiştir.

-Sadece devlet kurumlarını değil, bireyin ve toplumun gelişmesini de sağlamıştır.

-Akılcılığı ve bilimselliği esas aldığı için laik özellikler taşır.

-Gerçekleştirilen inkılaplar şiddete başvurulmadan gerçekleştirilmiştir.

-Demokratiktir.

-Çağdaşlaşmayı getirmiş ve halkın milli bilincini uyandırmıştır.

-Sömürge toplumlarına, bağımsızlık yolunda örnek teşkil etmiştir.

Türk inkılabının amaçları nelerdir?

-Toplumsal ve hukuksal eşitliği sağlamak

-Demokrasi bilincinin her alanda yerleşmesini sağlamak

-Laik devlet düzenini gerçekleştirmek

-Çağın gereklerine uymayan kurumların yerine, yenilerini oluşturmak

-Türk devleti ve toplumu çağdaş ülkeler seviyesine ulaştırma.

Siyasi alanda gerçekleştirilen inkılaplar nelerdir?

-Saltanatın Kaldırılması ( 1 Kasım 1922 )

-Cumhuriyet’in İlanı ( 29 Ekim 1923 )

-Halifeliğin Kaldırılması ( 3 Mart 1924 )

-TBMM’nin Açılması ( 23 Nisan 1920 )

-Kadınlara Seçme ve Seçilme Hakkının Verilmesi (1930 – 1934 )

Türk kadınlarının siyasi hakları elde etme süreci nasıldır?

-Belediye seçimlerine katılma hakkı ( 1930 )

-Muhtarlık seçimlerine katılma hakkı ( 1933 )

-Milletvekili seçme seçilme hakkı ( 1934 )

Not: Kadınlara siyasi haklar tanıyan ilk devlet Türkiye’dir.

Atatürk Döneminde hukuk alanında inkılaplar yapılmasında etkili olan unsurlar nelerdir?

-Dönemin kanunlarının modern ceza hukukuna uymaması

-Osmanlı hukuk sisteminin din, mezhep ve milliyet farklılıklarına göre düzenlenmesinden dolayı hukuk birliğinin olmaması

-Osmanlı hukuk kurallarının ticaret hayatını düzenlemekte yetersiz kalması

-Kadın haklarıyla ilgili hukuk kurallarının ticaret hayatını düzenlemekte yetersiz olması

-Devlete laik bir özellik kazandırılmak istenmesi

-Yeni Türk Devleti’nin Batı medeniyetleri seviyesine ulaştırmak istenmesi

Hukuk alanında gerçekleştirilen inkılaplar hangileridir?

-1921 ve 1924 Anayasalarının hazırlanması

-Şer’iye Mahkemelerinin kaldırılması ( 1924 )

-Ankara Hukuk Mektebi’nin açılması ( Hukukçu yetiştirmek için 1925 )

-Borçlar ve Ticaret Kanunu’nun hazırlanması (1926; İsviçre’den alındı)

-Medeni Kanunun Kabulü ( 1926; İsviçre’den alınmıştır. )

-Türk Ceza Kanunu’nun hazırlanması ( 1926; İtalya’dan alındı. )

-Ceza Mahkemeleri Kanunu ve Deniz Ticaret Kanunu ( 1929 Almanya’dan alındı )

-İcra ve İflas Kanunu ( 1929 İsviçre’den alındı. )

Medeni Kanunu’nun İsviçre’den alınmasında etkili olan unsurlar nelerdir?

-Dönemin, Avrupa’da yapılmış en yeni ve en medeni kanunu olması

-Demokratik olması

-Sorunlara pratik ve akılcı çözümler getirmesi

-Laiklik anlayışıyla hazırlanmış olması

-Kadın erkek eşitliğinin esas alınması

Medeni Kanunu’nun toplumsal hayata getirdiği yenilikler nelerdir?

-Tek eşle evlilik zorunluluğu getirildi

-Resmi nikah zorunluluğu getirdi.

-Miras paylaşımında kadın – erkek eşitliği sağlandı

-Mahkemelerde kadın – erkek şahitliği eşit hale getirildi

-Kadınlara istediği mesleği seçebilme hakkı tanındı

-Kadınlara istediği okula gitme hakkı tanındı

-Kadınlara boşanma hakkı tanındı

-Boşanma durumunda kadınların ve çocukların hakları güvence altına alındı

-Kadı Mahkemeleri kaldırıldı

-Patrikhanenin ve konsoloslukların mahkeme kurma yetkisi kaldırıldı.

Not: Patrikhanenin Mahkeme Kurması

-1926 Türk Medeni Kanunu ile Patrikhanenin mahkeme kurma yetkisi kaldırılmıştır.

Patrikhanenin dünyevi yetkilerini sınırlayarak, Avrupa devletlerinin Türkiye’nin iç işlerine karışmasını önleyen yasa hangisidir?

-Türk Medeni Kanunu

Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nde hukuk birliğini sağlayan yenilik hangisidir?

-Medeni Kanunun Kabulü

Türkiye’de kadın – erkek eşitliği tam anlamıyla ne zaman sağlanmıştır?

-1930 – 1934 yılları arasında kadınlara siyasi hakların verilmesiyle

Atatürk Dönemi’nde hukuk alanında yapılan yeniliklerin amaçları nelerdir?

-Türk hukuk sistemine laik bir özellik kazandırmak

-Modern bir hukuk sistemi kurmak

-Hukuk birliğini gerçekleştirmek

-Kadın – erkek eşitliğini sağlamak

Türkiye’de toplumsal ve ekonomik anlamda kadın erkek eşitliğini sağlayan gelişme nedir?

-Medeni Kanunu’nun kabul edilmesi

Atatürk Döneminde eğitim kültür alanında gerçekleştirilen inkılaplar nelerdir?

-Tevhid-i Tedrisat Yasası’nın Kabulü ( 3 Mart 1924 )

-Maarif Teşkilatı Hakkında Kanun Çıkarılması ( 1926 )

-Latin Harflerinin Kabulü ( 1 Kasım 1928 )

-Millet Mekteplerinin Açılması ( 1928 )

-Halkevlerinin Açılması ( 1932 )

-Türk Tarih Kurumu’nun Kurulması ( 1931 )

-Türk Dil Kurumu’nun Kurulması ( 1932 )

Not: Latin Harflerinin Kabulü

-Yeni Türk harflerinin kabulüyle okuma – yazma kolaylaşmıştır.

Not: Millet Mektepleri

-Yeni Türk alfabesi Millet Mektepleri ile halka öğretilmeye çalışılmıştır.

-Mustafa Kemal başöğretmen seçilmiştir.

Atatürk Döneminde eğitim çağdaş bir yapıya kavuşturulması için açılan okullar nelerdir?

-Ankara Hukuk Mektebi ( 1925 )

-Gazi Eğitim Enstitüsü ( 1926 )

-Yüksek Ziraat Enstitüsü ( 1933 )

-İstanbul Üniversitesi ( 1933 ) ( Darü’l Fünun’un kaldırılmasıyla ) kuruldu.

-Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi ( 1935 )

Tevhid-i Tedrisat Kanunu’nun çıkarılmasının sonuçları nelerdir?

-Bütün eğitim kurumları MEB’e bağlanmıştır.

-Din uzmanı yetiştirmek için, üniversiteler kapsamında ilahiyat fakültesi açılması kararlaştırılmıştır.

-İmam ve hatip gibi din adamları yetiştirmek için lise düzeyinde okullar açılmıştır.

-Medreseler kapatılmıştır.

-Eğitim çağdaş ve laik bir yapıya kavuşturulmuştur.

-Yabancı okullarda; Türkçe, tarih ve coğrafya dersleri Türkçe ve Türk öğretmenler tarafından okutulması sağlanmıştır.

-Yabancı okullarda dini ve siyasi amaçlı eğitim yasaklanmıştır.

-Yabancı okulların ders kitaplarından dini ve siyasi simgeler çıkarılmıştır.

Türkiye’de eğitim ve öğretim alanlarındaki ikiliğin ortadan kalkmasını sağlayan gelişme hangisidir?

-Tevhid-i Tedrisat Kanunu’nun kabul edilmesi

Tevhid’i Tedrisat Kanunu’nun tamamlayıcısı olan kanun hangisidir?

-Maarif Teşkilatı Kanunu

Maarif Kanunu Teşkilatı Kanunu’nun esasları nelerdir?

-Eğitim ve öğretim milli olacak

-Eğitim ve öğretim karma olacak

-Herkesin okuma ve yazma öğrenmesi sağlanacak

-Eğitim laik esaslara dayandırılacak,

-İlköğretim zorunlu olacak

-Devletin izni olmadan okul açılmayacak

Latin harflerinin kabul edilmesinde etkili olan unsurlar nelerdir?

-Okuma – yazmayı kolaylaştırmak

-Ülkede okuryazar oranını arttırmak

-Okuma yazmayı bir ayrıcalık olmaktan çıkarmak

-Arap harflerinin, Türkçe ses düzenine uymaması

-Halkın eğitim seviyesinin yükseltilmek istenmesi

-Konuşma dili ile yazı dili arasındaki farklılıkların giderilmek istenmesi

Latin harflerinin kabul edilmesinin sonuçları nelerdir?

-Okuma yazma kolaylaşmıştır.

-Okuryazar oranında artış sağlanmıştır.

-Avrupa ile olan bilgi ve kültür alışverişi hız kazanmıştır.

-Basılan kitap sayısında artış olmuştur.

-Konuşma dili ile yazı dili arasındaki fark ortadan kalkmıştır.

-Millet Mektepleri açılarak, herkesin okuma yazma öğrenmesine yönelik çalışmalar başlatılmıştır.

Türk Tarih Kurumu’nun açılmasında etkili olan unsurlar nelerdir?

-Türk tarihinin ilk dönemden itibaren araştırılmasını sağlamak

-Türklerin uygarlık tarihine katkılarını araştırmak

-Türklerden önceki Anadolu tarihinin araştırılmasını sağlamak

-Türklerin köklü bir geçmişe sahip olduklarını kanıtlamak

-Türklerin sarı ırktan oldukları iddialarını çürütmek

-Milli bir tarih anlayışı yaratmak

Not: Türk Tarih Kurumu

-Türklerin dünya medeniyetine katkılarını araştırmak için 1931’de kurulmuştur.

Türk Tarih Kurumu’nun çalışmaları nelerdir?

-Ümmetçi tarih anlayışından milli tarih anlayışına geçilmiştir.

-Tarihsel araştırmalar için Türk Tarih Kurumu bünyesinde Türk Tarih Heyeti Komisyonu kurulmuştur.

-Okullarda okutulması için “ Türk Tarihinin Ana Hatları “ ve “ Tarih “ adlı serler hazırlanmıştır.

-I. Tarih Kongresi toplanmıştır.

-Türk Tarih Tezi ortaya atılmış ve yabancı bilim adamlarının incelemesine sunulmuştur.

  1. Tarih Kongresi’nde ortaya atılan ilk Türk Tarih Tezinin esasları nelerdir?

-Türk Milletinin tarihi sadece Osmanlı tarihi ile sınırlanamaz, Türk tarihi çok eski dönemlere dayanmaktadır ve uygarlıklar tarihini etkilemiştir.

Not: Türk tarihi uygarlık tarihini etkilemiştir.

Türk Dil Kurumu’nun kurulmasında etkili olan nedenler nelerdir?

-Türk dilini yabancı sözcüklerin etkisinden kurtarmak

-Türk dilinin zenginliğini ortaya koymak

-Yabancı sözcüklere, Türkçe karşılıklar bulmak

-Türk dilini bilim dili haline getirmek

-Milli bir dil oluşturmak

Not: Türk Dil Kurumu 1932’de kurulmuştur.

Türk Dil Kurumu’nun yaptığı çalışmalar nelerdir?

-Türk Dil Kurultayı toplanmış ve dil konusunda gerçekleştirilecek çalışmaların esasları belirlenmiştir.

-Türk dilindeki yabancı sözcükler atılarak, bu sözcükler Türkçe karşılıklar bulunmuştur.

-Halk dilinin sözcükleri ile derlemeler yapılmıştır.

-Bilim, teknoloji ve sanat alanındaki yabancı sözcüklere Türkçe karşılıklar bulunmuştur.

Latin harflerini halka öğretmek ve okuma – yazma oranını arttırmak amacıyla açılan eğitim kurumu hangisidir?

-Millet Mektepleri

Atatürk Döneminde eğitim alanında yapılan yeniliklerin amacı nedir?

-Eğitim laik ve çağdaş esaslara göre düzenlemek

-Eğitim birliği sağlamak

-Eğitimde toplumun her kesimine fırsat eşitliği sağlamak

-Milli dil ve milli tarih anlayışını geliştirmek

-Eğitim alanında yapılan yenilikler ortak bir kültür oluşturmak

Atatürk Döneminde toplumsal alanda yapılan inkılaplar nelerdir?

-Tekke, Zaviye ve Türbelerin Kapatılması ( 30 Kasım 1925 )

-Kılık Kıyafet Değişiklik

-Soyadı Kanunu’nun Kabulü

-Takvim, Saat ve Ölçülerde Değişiklik

Toplumsal alanda yapılan yeniliklerin amaçları nelerdir?

-Toplumsal alandaki laikleşmeyi gerçekleştirmek

-Toplumsal ayrıcalıkları kaldırma

-Resmi işlemlerin düzenli bir şekilde yürütülmesini sağlama

-Türk milletini tüm yönleriyle modernleştirme

-Sınıfsız ve kaynaşmış bir toplum yaratma

Not: Şapka Kanunu

-Mustafa Kemal şapkayı ilk kez Kastamonu’da takmıştır.

Kılık kıyafet alanında yenilikler yapılmasının nedenleri nelerdir?

-Çağdaş toplumlar seviyesine ulaşılmak istenmesi

-Türk toplumuna çağdaş bir görünüm kazandırmak isteği

-Toplumsal bütünlüğü sağlanmak istenmesi

Kılık – Kıyafet Kanunu’nun esasları nelerdir?

-Din adamları dini ayinler ve mabetler dışında dinsel kıyafetlerle dolaşmaları yasaktır.

-Sadece din liderlerinin ( Patrikler, Diyanet İşleri Başkanı, Hahambaşı ) toplumsal alanda dinsel kıyafetlerle dolaşmasına izin verilmiştir.

30 Kasım 1925’te çıkarılan Şapka Kanunu’nun kapsamı nedir?

-Türk erkeklerinin fes ve benzeri başlıklar yerine, başlık olarak sadece şapka giymesi esası getirilmiştir.

Tekke, zaviye ve türbelerin kapatılması kanunun kapsamı nedir?

-Türkiye Cumhuriyeti toprakları üzerindeki gerek vakıf vasfında yapılmış, gerekse mülk olarak tapulu bütün tekke ve zaviyeler kapatılacaktır.

-Tekke ve zaviyelerden uygun olanlar okul haline getirilecek, okul yapımına uygun olmayanlar ise satılarak elde edilen gelirlerle okul inşa edilecektir.

-Şeyhlik, dervişlik, müritlik ve türbedarlık yasaklanmıştır.

Not: Tekke, Zaviye ve Türbelerin Kapatılması

-Tekke, zaviye ve türbelerin kapatılmasıyla laik ve çağdaş bir toplum yapısı oluşturulmaya çalışılmıştır.

21 Haziran 1934’de kabul edilen Soyadı Kanunu’nun kapsamı nedir?

-Herkesin adından başka birde soyadı kullanacak

-Soyadları ahlaka aykırı ve gülünç olmayacak

-Ağa, hacı, efendi, hanım, hazret, zade gibi toplumsak ayrıcalık bildiren unvanlar kaldırılacak

Soyadı Kanunu’nun kabul edilmesinin sonuçları nelerdir?

-Resmi, hukuki, toplumsal ve ticari alandaki karışıklıklara son verilmiştir.

-Toplumsal ayrıcalık bildiren unvanlar kaldırılmış ve toplumsal alanda eşitlik sağlanmıştır.

1 Ocak 1926’da yürürlüğe giren Miladi Takvimin kabul edilmesindeki amaç nedir?

-Uluslararası alanda resmi ve ticari ilişkilerde kolaylık sağlamak

Uluslararası ilişkileri düzenlemek için yapılan yenilikler nelerdir?

-Miladi Takvimin Kabulü ( 26 Aralık 1925 )

-Uluslararası Saat Sisteminin Kabulü ( 26 Aralık 1925 )

-Uluslararası Rakamların Kabulü ( 1928 )

-Uluslararası Ölçü ve Tartı Sistemlerinin Kabulü ( 1931 )

-Hafta tatilinin düzenlenmesi ( 1935 )

Atatürk Döneminde ekonomik alanda yapılan yeniliklerin hedefleri nelerdir?

-Türkiye’de ekonomik bağımsızlığı sağlamak

-Ülkede sanayileşmeyi sağlamak

-Türkiye’nin temel ihtiyaçlarının, kendi kaynaklarından karşılanmasını sağlamak

-Milli ekonominin kurulmasını sağlamak

-Tarımsal üretimin arttırılmasını sağlamak

İzmir İktisat Kongresi’nde alınan Misak-ı İktisadi kararları nelerdir?

-Devletin temel yatırımları yapması sağlanacaktır.

-Topraksız köylüye toprak dağıtılacaktır.

-Vergi sisteminde değişiklik yapılacaktır.

-Yerli malı kullanımı teşvik edilecektir.

-Yeraltı kaynakları saptanacaktır.

-Demiryolları inşası bir programa bağlanacaktır.

-Yabancı tekellerden kaçınılacaktır.

-Yabancıların elinde bulunan önemli şirketler millileştirilecektir.

-Hammaddesi yurt içinde bulunan sanayi kolları kurulacaktır.

-Üretimde temel tüketim mallarına öncelik verilecektir.

-Ulusal bankalar kurulacaktır.

-Aşar vergisi kaldırılacaktır.

-İşçilere sendika kurma hakkı tanınacaktır.

-İşçilerin çalışma koşulları iyileştirilecektir.

-İhracata özendirilecektir.

-Borsa millileştirilecektir.

-Kabotajda Türkiye’nin bağımsızlık hakkı sağlanacak

-Sanayileşme teşvik edici kanunlar çıkarılacaktır.

Not: İzmir İktisat Kongresi

-Lozan Barış Antlaşması’nın ara döneminde yapılmıştır.

-Kapitülasyonların kaldırılmasında etkili olmuştur.

Tarım alanında yapılan yenilikler nelerdir?

-Aşar vergisi kaldırıldı

-Miri toprak rejimi kaldırıldı

-Ziraat eğitiminin ıslahına dair kanun çıkarıldı

-Toprak Reformu Kanunu çıkarıldı ( 1929 )

-Ziraat Kooperatifleri Kanunu çıkarıldı

-Tohumlukların, gümrük vergisinden muaf tutulacağına dair kanun çıkarıldı

-Tarım satış kooperatifleri kuruldu

-Çiftçiye kredi sağlanması için Ziraat Bankası güçlendirildi

-Yüksek Ziraat Enstitüleri kuruldu

-Tarımın modernleşmesini sağlamak amacıyla köylüye traktör dağıtıldı

-Türkiye Zirai Donatım Kurumu kuruldu.

-Ziraat Fakültesi açıldı

17 Şubat 1925’te Aşar vergisinin kaldırılmasının sonuçları nelerdir?

-Köylünün yükü hafiflemiştir.

-Tarımsal üretim artmıştır.

Sanayi alanında yapılan yenilikler nelerdir?

-Türkiye İş Bankası kuruldu. ( 1924 )

-Türkiye Sanayi ve Maadin Bankası kuruldu. ( 1925 )

-Emlak ve Eytam Bankası kuruldu. ( 1926 )

-Teşvik-i Sanayi Kanunu çıkarıldı ( 1927 )

-Devlet Sanayi Ofisi kuruldu. ( 1932 )

-Sümerbank kuruldu ( 1933 )

-5 Yıllık Kalkınma Planı kabul edildi ( 1933 )

-Ereğli Bez Fabrikası kuruldu ( 1935 )

-Maden ve Tetkik Arama Enstitüsü kuruldu. ( 1935 )

-Etibank kuruldu. ( 1935 )

-Denizbank kuruldu. ( 1937 )

-Nazilli Basma Fabrikası kuruldu ( 1937 )

-II. Beş Yıllık Kalkınma Planı hazırlandı. ( 1938 )

Not: Sümerbank

-Sanayi ve Maadin Bankası’nın yerine 1933’te Sümerbank kurulmuştur.

Türkiye’nin ilk özel sektör bankası hangisidir?

-İş Bankası

İş Bankası’nın kuruluş amacı nedir?

-Yeni kurulacak sanayi kuruluşlarının sermaye ve kredi ihtiyacını karşılamak.

Türkiye’de kurulan özel sektöre ait ilk fabrika hangisidir?

-Alpullu Şeker Fabrikası

Sanayi ve Maadin Bankası’nın kuruluş amacı nedir?

-Maden işletmeciliğine ve sanayi yatırımlarına kaynak sağlamak

Teşvik-i Sanayi Kanunu’nun esasları nelerdir?

-Yatırımcılara ucuz arazi ve bina tahsisi sağlamak

-Kurulan sanayi kuruluşlarında bir süre vergiden muafiyet sağlama

-Sanayi yatırımlarına ulaşım kolaylığı ve depolama imkanları sağlama

Teşvik-i Sanayi Kanunu’nun başarısız olmasının nedenleri nelerdir?

-Özel sektörün elinde yeterli sermayenin olmaması

-Teknik elaman ve bilgi yetersizliği

-Savaştan yeni çıkıldığı için gelir seviyesinin düşük olması

-Dünya ekonomik bunalımının Türkiye’yi olumsuz etkilemesi

Merkez Bankası’nın kuruluş amacı nedir?

-Devlet adına para basmak

-Ulusal bankalara ekonomik destek sağlamak

-Türk lirasının değerini korumak

-Türkiye’nin para politikalarını belirlemek

-Fiyatları kontrol altında tutmak

Not: Merkez Bankası 1930’da kurulmuştur.

Merkez Bankası kuruluncaya kadar para basma yetkisi hangi bankaya aittir?

-Osmanlı Bankası

Atatürk Dönemi ticareti geliştirmek için alınan tedbirler nelerdir?

-Kabotaj Kanunu çıkarıldı ( 1926 )

-Gümrük Tarife Kanunu çıkarıldı ( 1929 )

-Merkez Bankası kuruldu ( 1930 )

1929 Dünya ekonomik bunalımın sonucunda Türk lirasının değer kaybetmesi üzerine alınan tedbirler nelerdir?

-Menkul Kıymetler ve Borsalar Kanunu çıkarıldı ( 1929 )

-Türk Parasının Değerini Koruma Kanunu çıkarıldı ( 1930 )

-Yerli malı kullanımı teşvik edildi.

Atatürk Döneminde gerçekleştirilen millileştirme çalışmaları nelerdir?

-Reji idaresi ( tütün tekeli ) yabancılardan satın alındı

-Haydar Paşa Limanı ve rıhtımı millileştirildi

-Adana – Mersin demiryolu hattı millileştirildi.

Türk karasularında yolcu ve yük taşıma hakkı ile gemi işletme hakkını Türk denizcilerine veren kanun hangisidir?

-Kabotaj Kanunu

Atatürk Döneminde kurulan bankalar hangileridir?

-İş Bankası

-Sanayi ve Maadin Bankası

-Emlak ve Eytam Bankası

-Merkez Bankası

-Sümerbank

-Denizbank

-Halk Bankası

Not: Emlak ve Eytam Bankası

-Mülk sahibi olmayanlara ve yetimlere kredi sağlamak amacıyla kurulmuştur ( 1926 )

 

Sosyal Medyada Paylaş Facebook Twitter Google+


Etiketler: , , , , , , , , , , , ,
Eklenme Tarihi: 21 Eylül 2017

Konu hakkında yorumunuzu yazın